Văn hoá trong mỗi “tế bào xã hội” hôm nay

Các ban, ngành, đoàn thể đã đẩy mạnh việc tuyên truyền thực hiện nội dung tiêu chuẩn gia đình văn hoá bằng nhiều hình thức, như: tuyên truyền về các gia đình văn hoá tiêu biểu trên các phương tiện thông tin đại chúng, cổ động trực quan, các mô hình câu lạc bộ, các đợt phát động thi đua của các cấp, ngành. Đặc biệt là các đợt vận động, đăng ký xây dựng gia đình văn hoá trực tiếp ở các làng văn hoá, tổ dân phố văn hoá.

Ở thành phố Cảng, công nghiệp, xen lẫn các vùng đất vẫn còn thuần nông thì việc tạo ra một làn sóng trong phong trào xây dựng gia đình văn hoá vẫn còn nhiều gian nan. Sáng tạo bằng mọi hình thức để đạt hiệu quả cao, các ngành thành viên Ban chỉ đạo đã xây dựng nhiều phong trào tốt, mô hình hiệu quả, như: Phong trào “Phụ nữ tích cực học tập, lao động sáng tạo, xây dựng gia đình hạnh phúc”, mô hình “Gia đình 5 không, 3 sạch” của Hội phụ nữ thành phố; mô hình “Câu lạc bộ tuyên truyền dân số, sức khoẻ sinh sản thanh niên vị thành niên” của Thành đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh; phong trào “Xây dựng đời sống văn hoá trong nông dân”, “Gia đình nông dân phát triển bền vững” của Hội nông dân thành phố; cuộc vận động “Giúp nhau xoá đói giảm nghèo, “Đền ơn đáp nghĩa”, “Uống nước nhớ nguồn” của UBMTTQ Việt Nam thành phố; ngành Y tế với việc chăm sóc sức khoẻ cộng đồng, thực hiện Pháp lệnh Dân số kế hoạch hoá gia đình; phong trào thi đua “Phụ nữ công an nhân dân học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, kỷ cương, sáng tạo vì an ninh tổ quốc, xây dựng gia đình hạnh phúc” của Công an thành phố; phong trào “Giỏi việc nước, đảm việc nhà” của nữ cán bộ công chức, viên chức báo Hải Phòng…

Mỗi gia đình đều được tôn vinh những điểm mạnh riêng theo các phong trào của các đoàn thể, khơi thêm cho phong trào xây dựng gia đình văn hoá nói chung ở các địa phương thêm mạnh, thêm vững. Qua đó, việc xây dựng nếp sống văn hoá trong mỗi gia đình dần đi vào ý thức của các cá nhân, thành viên gia đình, tạo sức mạnh chung làm nên các kết quả rõ nét. Phong trào xây dựng gia đình văn hoá năm 2011 đã phát triển mạnh về số lượng cũng như chất  lượng.

Với tổng số 490.304 hộ đăng ký xây dựng gia đình văn hóa mà trong đó có 433.668 hộ đã đạt danh hiệu gia đình văn hoá, toàn thành phố đạt tỷ lệ 88%. Sự phát triển rộng khắp của phong trào xây dựng gia đình văn hoá đã tác động tích cực nhiều mặt đến đời sống kinh tế, văn hoá - xã hội của thành phố, khơi dậy và phát huy tính chủ động, sáng tạo và khả năng của mỗi người, mỗi gia đình trong việc giữ gìn và phát huy bản sắc dân tộc, các phong tục, tập quán, truyền thống tốt đẹp, xây dựng nếp sống văn hoá lành mạnh đối với từng người, từng cộng đồng dân cư, thúc đẩy đời sống kinh tế ngày càng ổn định và phát triển.

Thực hiện phong trào xây dựng gia đình văn hoá, hầu hết các hộ gia đình đăng ký xây dựng gia đình văn hoá đã chủ động phát triển kinh tế, cùng nhau xoá đói, giảm nghèo. Những hộ gia đình văn hoá làm kinh tế giỏi, vươn lên làm giàu đã giúp đỡ những hộ gia đình còn gặp nhiều khó khăn bằng cách cho vay vốn, mua cây, con giống không lấy lãi…

Các hộ gia đình đăng ký xây dựng gia đình văn hoá đều ký cam kết không sinh con thứ 3 và vận động các hộ gia đình khác cùng thực hiện. Vì vậy tỷ lệ sinh con thứ 3 trong các hộ gia đình đăng ký xây dựng gia đình văn hoá giảm dần. Đồng thời phong trào xây dựng gia đình văn hoá còn là điểm tựa vững chắc trong việc đẩy lùi từng bước các tệ nạn xã hội, như: cờ bạc, rượu chè, nghiện hút…, loại bỏ dần các hủ tục lạc hậu trong mỗi gia đình và cộng đồng, giữ vững ổn định, an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội; đảm bảo các thành viên trong gia đình thực hiện tốt đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, thúc đẩy phát triển kinh tế, làm cơ sở cho việc xây dựng làng văn hoá, tổ dân phố văn hoá phát triển bền vững.

Phong trào tuy đã nhận được sự đồng thuận của toàn dân nhưng ở một số nơi vẫn còn mang tính hình thức. Điều này dẫn đến hiệu quả “xôi đỗ” trong công tác biểu dương. Vẫn còn có tình trạng một số gia đình đăng ký xây dựng gia đình văn hoá chưa thực hiện tốt nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang, lễ hội. Khi gia đình có việc cưới, việc tang vẫn tổ chức phô trương, lãng phí, tốn kém, tạo dư luận không tốt. Một bộ phận không nhỏ các gia đình văn hoá chưa thực sự gương mẫu trong việc giáo dục con cái, vẫn xảy ra tình trạng vi phạm pháp luật, đặc biệt là Luật giao thông và các tệ nạn xã hội: cờ bạc, rượu chè… Tình trạng bạo lực gia đình và phụ nữ kết hôn với người nước ngoài có dấu hiệu diễn biến phức tạp, tai nạn thương tích ở trẻ em vẫn gia tăng… Rõ ràng, công tác xây dựng các “tế bào” mạnh cho thành phố vẫn còn cần thêm nhiều hơn nữa những nỗ lực chung và cách làm thật cụ thể, hiệu quả của những người làm phong trào trong thời gian tới.